Het woord “dieet” schrijf je met een dubbele e en eindigend op een t: d-i-e-e-t. Dat is de enige juiste spelling in het Nederlands. Het woord betekent: de regels voor wat je wel en niet mag eten en drinken.
Hoe schrijf je dieet: de basisspelling
Dieet heeft twee e’s in de tweede lettergreep: di-eet. Een veelgemaakte fout is het woord spellen als “diet” (zonder de extra e), wat de Engelse variant is. In het Nederlands schrijf je altijd “dieet” met twee e’s. Een andere fout is “diëet” met een trema op de eerste e, maar dat is niet correct.
De klemtoon valt op de tweede lettergreep: di-EET. Dat hoor je ook als je het woord hardop uitspreekt, wat helpt om de spelling te onthouden. Hoor je een lange ee-klank? Dan schrijf je die ook zo.
Meervoud: diëten
Het meervoud van dieet is “diëten”. Dat trema op de e is er niet zomaar: het geeft aan dat de e-e niet samensmelt tot één klank, maar als twee aparte klanken wordt uitgesproken: di-ë-ten. Zonder dat trema zou je geneigd zijn het als één lange ee te lezen, wat niet klopt.
Concreet: één dieet, twee diëten. Dit is een van de gevallen in het Nederlands waarbij een trema verplicht is om de uitspraak duidelijk te maken.
Verkleinwoord en andere vormen
Het verkleinwoord van dieet is “dieetje”. Dat schrijf je zonder trema, omdat de uitspraak dan vanzelf duidelijk is. In samenstellingen blijft de spelling “dieet” met twee e’s, zoals in:
- dieetvoeding
- dieetadvies
- dieetplan
- crashdieet
In samenstellingen schrijf je het woord aan elkaar, tenzij er een koppelteken nodig is voor de leesbaarheid. “Crashdieet” schrijf je bijvoorbeeld aan elkaar, en “dieet-app” met een koppelteken omdat het tweede deel met een kleine letter begint na een leenwoord.
Wanneer gebruik je een trema bij dieet?
Alleen bij het meervoud “diëten” en bij afleidingen waarbij twee e’s na elkaar als aparte klanken klinken. Bij “dieetje” of “dieetadvies” is geen trema nodig. Een vuistregel: spreek het woord hardop uit. Klinken twee aparte klanken? Dan schrijf je een trema. Vloeien ze samen? Dan niet.
Het woord “dieet” is afgeleid van het Griekse “diaita”, dat leefwijze of levenswijze betekende. Via het Latijn en Frans is het in het Nederlands terechtgekomen. Die herkomst verklaart ook waarom de spelling niet altijd voorspelbaar aanvoelt.
Twijfel je tijdens het schrijven? De meest betrouwbare bron om de spelling te controleren is het officiële Groene Boekje of de online spellingchecker van de Taalunie. Zo weet je zeker dat je de correcte vorm gebruikt, ook bij minder gangbare samenstellingen of afleidingen.